Anonim Şirketlerde Avukat Bulundurma Zorunluluğu
Anonim şirketlerde avukat bulundurma zorunluluğunun yasal dayanağını, hangi anonim şirketlerin avukat bulundurma zorunluluğu olduğu, sözleşmeli avukatlara asgari ne kadar ödeme yapılması gerektiği, bu yükümlülüğe uyulmaması halinde ne tür yaptırımlar ile karşılaşabileceğiniz üzerinde durmaya çabaladık.Öncelikle, anonim şirketlerde avukat bulundurma zorunluluğunun yasal dayanağı 1136 sayılı Avukatlık Kanununun 35. maddesinin üçüncü fıkrasında yer almaktadır. Anılan hüküm aşağıdaki gibidir:“Dava açmaya yeteneği olan herkes kendi davasına ait evrakı düzenleyebilir, davasını bizzat açabilir ve işini takip edebilir. Ancak, Türk Ticaret Kanununun 272’nci maddesinde ön görülen esas sermaye miktarının beş katı veya daha fazla esas sermayesi bulunan anonim şirketler ile üye sayısı yüz veya daha fazla olan yapı kooperatifleri sözleşmeli bir avukat bulundurmak zorundadır. Bu fıkra hükmüne aykırı davranan kuruluşlara Cumhuriyet Savcısı tarafından sözleşmeli avukat tayin etmedikleri her ay için, sanayi sektöründe çalışan on altı yaşından büyük işçiler için suç tarihinde yürürlükte bulunan, asgarî ücretin iki aylık brüt tutarı kadar idarî para cezası verilir.”Madde hükmünden anlaşılacağı üzere avukat bulundurma zorunluluğu tüm anonim şirketler için öngörülmemiştir. Yukarıdaki kanun maddesinde yer alan ‘esas sermaye miktarının beş katı veya daha fazlası’ ifadesi ne demektir?6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun ‘en az sermaye tutarı’ başlıklı 332. maddesi ile anonim şirketler için öngörülen asgari esas sermaye miktarı 50.000-TL’dir. Buradan hareketle, esas sermaye miktarı 250.000-TL ve üzerinde olan anonim şirketler sözleşmeli bir avukat bulundurmak zorundadır.
Bu zorunluluk;Kuruluş esas sermayesi 250.000-TL ve üzeri olan anonim şirketlerde tüzel kişilik kazanılması ile birlikte (yani şirketin ticaret siciline tescil edilmesi ile birlikte);Kuruluş esas sermayesi 250.000-TL’nin altında ancak sermaye artırımı sonrasında esas sermaye miktarı 250.000 TL ve üzerine çıkan anonim şirketlerde ise, sermaye artırımına ilişkin genel kurul kararının ticaret siciline tescil ettirildiği anda doğmaktadır.Ne kadar ücret ödenmesi gerekir?Yukarıdaki kriterlere uyan ve sözleşmeli avukat bulundurması gereken anonim şirketlerin, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre ödemesi gereken ücret; 2018 yılı için asgari 1.815,00-TL olarak belirlenmiştir.Peki, şirketlerde avukat bulundurmamanın cezası nedir?Kriterleri sağlayan ancak yükümlülüğe uymayan yani bu hizmeti almayan anonim şirketlerin Kanuna göre işbu bedellerin asgari brüt tutarının iki katı idari para cezası alması söz konusudur. İşbu tutar 2017 yılı için her ay 3.555,00-TL, 2018 yılı içinse her ay 4.059,00-TL’dir. Bu kapsamda her bir anonim şirket için ceza; 2017 yılı için senelik 42.660,00- TL, 2018 yılı içinse senelik 48.708,00-TL tutarında olacaktır.Yasal düzenleme uyarınca bahse konu anonim şirketler sözleşmeli avukat ya da sigortalı avukat bulundurarak yükümlülüklerini yerine getirmiş olacaklardır. Bu yükümlülük kapsamında, anonim şirketlerin, merkezlerinin bulunduğu şehirdeki Baro Başkanlığı tarafından tebliğ edilen yazıların tebliğ tarihinden itibaren 10 gün içerisinde, şayet sözleşmeli avukat bulunduruyorlar ise istenilen döneme ait Avukatlık Sözleşmesi ile ilgili ücret ödemelerini gösteren serbest meslek makbuzu ödeme belgesi örneklerini, eğer çalıştırılan avukat sigortalı ise istenilen yıla ilişkin maaş bordroları örneklerini ilgili Baro Başkanlığına sunmaları gerekmektedir.Sonuç olarak,1136 sayılı Avukatlık Kanun’unun 35/3 maddesi uyarınca sermayesi 250.000-TL ve üzeri olan anonim şirketlerin ya şirket bünyesinde bir avukat çalıştırmak ya da sözleşmeli olarak bir avukattan devamlı hizmet almaları zorunludur. (Ki zaten böyle bir sermayesi olan bir şirketin zorunluluk olmasa bile hukuki destek almaması makul olmayacaktır.)Anılan yükümlülüğü yerine getirmeyen anonim şirketlere ise, şirket merkezinin bulunduğu yerdeki Cumhuriyet Savcısı tarafından sözleşmeli avukat bulundurmadıkları her ay için, asgarî ücretin iki aylık brüt tutarı kadar idarî para cezası uygulanacaktır. İşbu tutar 2018 yılı için her ay 4.059,00-TL’dir. Dolayısıyla, avukat bulundurma yükümlülüğü altında olan anonim şirketlerin yüklü miktarda idari para cezaları ile muhatap olmamak için bu yükümlülüklerini yerine getirmelidir.
Daha fazla bilgi için doğrudan 05321670913 numaralı telefondan veya diğer iletişim yollarından irtibata geçebilirsiniz.
