Güvenlik Soruşturması Olumsuz Gelen İşçinin Kadroya Alınmama İşleminin İptaliT.CİSTANBUL BÖLGE İDARE MAHKEMESİBİRİNCİ İDARE DAVA DAİRESİ
Esas No : 2019/473Karar No : 2019/640Karar Tarihi : 30/05/2019
İSTEMİN ÖZETİ : G. Üniversitesi’nde temizlik bölümünde taşeron firma üzerinden işçi olarak çalışmakta olan davacı tarafından, 696 sayılı KHK ile 375 sayılı KHK’ya eklenen Geçici 23 ve 24. maddeleri kapsamında sürekli işçi olarak çalışma talebinin reddine dair 12.04.2018 tarih ve 94053 sayılı işlemin iptali istemiyle açılan davanın reddine ilişkin İstanbul 10. İdare Mahkemesi’nce verilen 22/01/2019 tarih ve E:2018/863, K:2019/53 sayılı karara; hukuka, yasaya, usule, hakkaniyete, eşitlik ilkesine aykırı olduğu iddialarıyla istinaf başvurusunda bulunularak kaldırılması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ : Mahkeme kararının usule ve hukuka uygun olduğu, istinaf başvurusunun reddi gerektiği savunulmaktadır.
TÜRKMİLLETİ ADINA
Karar veren İstanbul Birinci İdare Dava Dairesince işin gereği görüşüldü:
Dava; G. Üniversitesi’nde temizlik bölümünde taşeron firma üzerinden işçi olarak çalışmakta olan davacı tarafından, 696 sayılı KHK ile 375 sayılı KHK’ya eklenen Geçici 23 ve 24. maddeleri kapsamında sürekli işçi olarak çalışma talebinin reddine dair 12.04.2018 tarih ve 94053 sayılı işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
24.12.2017 tarih ve 30280 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 696 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkında KHK’nın 127′ nci maddesiyle 27/6/1989 tarih ve 375 sayılı KHK’ya eklenen geçici 24′ üncü maddesinde “İl özel idareleri ve belediyeler ile bağlı kuruluşlarında ve bunların üyesi olduğu mahalli idare birliklerinde, birlikte veya ayrı ayrı sermayesinin yarısından fazlası il özel idareleri, belediyeler ve bağlı kuruluşlarına ait şirketlerde 4734 sayılı Kanun ve diğer mevzuat hükümleri uyarınca personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alım sözleşmeleri kapsamında yükleniciler tarafından 4/12/2017 tarihi itibarıyla çalıştırılmakta olanlar; a) 657 sayılı Kanunun 48 inci maddesinin (A) bendinin (1), (4), (5), (6), (7) ve (8) numaralı alt bentlerinde belirtilen şartları taşımak, b) Herhangi bir sosyal güvenlik kurumundan emeklilik, yaşlılık veya malullük aylığı almaya hak kazanmamış olmak, c) Bu kapsamda çalıştırılmalarına ilişkin olarak açtıkları davalardan ve/veya icra takiplerinden feragat edeceğine dair yazılı beyanda bulunmak, ç) En son çalıştığı idare veya şirket ile daha önce kamu kurum ve kuruluşlarında alt işveren işçisi olarak çalıştığı iş sözleşmelerinden dolayı bu madde ile tanınan haklar karşılığında herhangi bir hak ve alacak talebinde bulunmayacağını ve bu haklarından feragat ettiğine dair yazılı bir sulh sözleşmesi yapmayı kabul ettiğini yazılı olarak beyan etmek kaydıyla bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren on gün içinde hizmet alım sözleşmesini yapan idareye veya şirkete ek 20 nci madde kapsamındaki şirketlerinde işçi statüsünde çalıştırılmak üzere yazılı olarak başvurabilirler. Başvuranların şartları taşıyıp taşımadıklarının tespiti, bu tespite itirazların karara bağlanması, şartları taşıyanların belirlenen usul ve esaslara göre yapılacak yazılı ve/veya sözlü ya da uygulamalı sınava alınması, sınav sonuçlarına itirazların karara bağlanması ve sınavda başarılı olanların işçi statüsüne geçirilmesine ilişkin süreç bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren doksan gün içinde sonuçlandırılır. Sınavlarda başarılı olanlar, varsa bu fıkranın (c) bendinde öngörülen davalardan feragat ettiklerini tevsik eden belgeyi ve/veya icra takibine konu alacaktan feragat ettiğine dair icra müdürlüğünden alınacak belgeyi ibraz etmek, bu fıkranın (ç) bendinde öngörülen sulh sözleşmesini ibraz etmek ve aynı fıkrada öngörülen şartları taşımaya devam etmek kaydıyla, sınav sonuçlarının kesinleşmesini müteakip, ek 20 nci madde kapsamındaki şirketlerinde işçi statüsünde topluca işe başlatılır…” hükmüne yer verilmiştir.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’na 3/10/2016 tarihli 676 sayılı KHK’nın 74. maddesi ile eklenen 48/A-8 maddesinde “Güvenlik soruşturması ve/veya arşiv araştırması yapılmış olmak”, Devlet memurluğuna alınmada aranılacak genel şartlar arasında sayılmıştır.
1 Ocak 2018 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Geçici 23 ve Geçici 24 üncü Maddelerinin Uygulanmasina Dair Tebliğin 32′ nci maddesinin üçüncü fıkrasında başvuru sahipleri hakkında 12/1/2018 tarihinde 14/2/2000 tarihli ve 2000/284 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Yönetmeliğine uygun olarak başvuru sırasında ilgili Yönetmelik ekindeki form doldurulmak suretiyle arşiv araştırması yapılması il valiliklerinden topluca isteneceği, arşiv araştırması yapılacak ilgilinin ikametgâh adresinin bulunduğu valiliğin esas alınacağı, ilgili mercilerden intikal eden arşiv araştırması sonucunda elde edilen bilgilerin değerlendirilmesinin tespit komisyonunca yapılacağı düzenlenmiştir.
4045 sayılı Güvenlik Soruşturması, Bazı Nedenlerle Görevlerine Son Verilen Kamu Personeli ile Kamu Görevine Alınmayanların Haklarının Geri Verilmesine ve 1402 Numaralı Sıkıyönetim Kanununda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanunun 1. maddesinde; “Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması; kamu kurum ve kuruluşlarında, yetkili olmayan kişilerin bilgi sahibi olmaları halinde devlet güvenliğinin, ulusal varlığın ve bütünlüğün, iç ve dış menfaatlerin zarar görebileceği veya tehlikeye düşebileceği bilgi ve belgelerin bulunduğu gizlilik dereceli birimler ile Genelkurmay Başkanlığı, Milli Savunma Bakanlığı, jandarma, emniyet, sahil güvenlik ve istihbarat teşkilatlarında çalıştırılacak kamu personeli ve ceza infaz kurumları ve tutukevlerinde çalışacak personel hakkında yapılır. Devletin güvenliğini, ulusun varlığını ve bütünlüğünü iç ve dış menfaatlerinin zarar görebileceği veya tehlikeye düşebileceği bilgi ve belgeler ile gizlilik dereceli kamu personeli ile meslek gruplarının tespiti, birim ve kısımların tanımlarının yapılması, güvenlik soruşturmasının ve arşiv araştırmasının usul ve esasları ile bunu yapacak merciler ve üst kademe yöneticilerinin kimler olduğu Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulacak yönetmelik ile düzenlenir.” hükmüne yer verilmektedir.
Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Yönetmeliğinin amaç başlıklı1. maddesinde, ”Bu Yönetmeliğin amacının; yetkili olmayan kişilerin bilgi sahibi olmaları halinde Devletin güvenliğinin, iç ve dış menfaatlerinin, ulusal varlığın ve bütünlüğün zarar görebileceği veya tehlikeye düşebileceği bilgi ve belgelerin bulunduğu bakanlıklar ile kamu kurum ve kuruluşlarının gizlilik dereceli birim ve kısımlarını belirlemek, Türk Silahlı Kuvvetlerinde, emniyet ve istihbarat teşkilatlarında, ceza infaz kurumları ve tutukevlerinde çalışacak personel ile ilk defa veya yeniden kamu hizmeti ve görevlerine atanacaklar hakkında yapılacak güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasını düzenlemek” olduğu belirtilmiş;Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasında araştırılacak hususlar başlıklı 11. maddesinde ise, ”Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasında kişinin içinde bulunduğu ortam dikkate alınarak, kişinin kayıtlı ikamet adresi ile fiilen ikamet ettiği adres esas alınmak suretiyle; a) Kimlik kontrolü, kimlik kayıtlarının doğruluk derecesi, uyrukluğu, geçmişte yabancı bir devletin uyrukluğuna girip girmediği, b) Genel kolluk kuvvetlerinin ve istihbarat birimlerinin arşivlerinde bilgiler bulunup bulunmadığı, adli sicil kaydının ve hakkında arama kaydı veya herhangi bir tahdidin olup olmadığı, c) Terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti veya iltisakının bulunup bulunmadığı ve 5816 sayılı Atatürk Aleyhine İşlenen Suçlar Hakkında Kanuna ve Atatürk ilke ve inkılaplarına aykırı davranıp davranmadığı, ç) Şeref ve haysiyetini ihlal edecek ve görevine yansıyacak şekilde kumara, uyuşturucuya, içkiye, paraya ve aşırı bir şekilde menfaatine düşkün olup olmadığı, ahlak ve adaba aykırı davranıp davranmadığı, d) Yabancılarla, özellikle hasım ve hasım olması muhtemel Devlet mensupları ve temsilcileriyle ilgili derecesinin iç yüzü ve nedeninin araştırılacağı” belirtilmiştir.
Dava dosyasının incelenmesinden; davacının G. Üniversitesi’nde temizlik bölümünde taşeron firma üzerinden işçi olarak çalıştığı, 375 sayılı KHK uyarınca personel çalıştırılmasına dair hizmet sözleşmesi kapsamında çalıştırılan sürekli/geçici işçi kadrolarına atanmak için bavuruda bulunduğu, davalı idare tarafından sürekli işçi kadrosuna alınmayacağının sözlü olarak bildirildiği, davacı tarafından Bilgi Edinme Kanun Kapsamında neden kadroya alınmadığının sorulduğu, davalı idare tarafından güvenlik soruşturması nedeniyle kadroya alınmadığının bildirilmesi üzerine görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Olayda, davacının arşiv araştırmasının olumsuz olarak sonuçlanmasına neden olan bilgi notunda davacının kendisi hakkında herhangi bir bilgiye rastlanılmadığı, söz konusu bilgi notunda eşi hakkında belirtilen ifadenin ise davacının sürekli işçi kadrosuna atanmak istemiyle yaptığı başvurunun reddini gerektirecek nitelik ve ağırlıkta olmadığı; davacı hakkında söz konusu bilgi haricinde, idari makamlarca dikkate alınması gereken ve makul bir şüphe kapsamında değerlendirilebilecek başkaca bir tespitin de dosya kapsamında mevcut olmaması birlikte değerlendirildiğinde, dava konusu işlemde bu yönden hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
Öte yandan; davacının sürekli işçi kadrosuna atanmak istemiyle yaptığı başvurunun reddine yönelik dava konusu işlemin iptaline dair iş bu karar, davacının doğrudan sürekli işçi kadrosuna geçirilmesi sonucunu doğurmamakta olup; davalı idarenin tüm atanma şartlarına yönelik gerekli değerlendirmeyi yaptıktan sonra davacının sürekli işçi kadrosuna atanmasına yönelik ayrı bir karar vereceği tabiidir.
Açıklanan nedenlerle; istinaf başvurusunun kabulüne, İstanbul 10. İdare Mahkemesi’nin 22/01/2019 tarih ve E:2018/863, K:2019/53 sayılı kararın kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline, aşağıda dökümü yapılan 607,90-TL yargılama gideri ile Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca duruşmalı işler için belirlenen 2.075,00.-TL vekalet ücretinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine, artan tebligat ücretinin mahkemesince davacıya iadesine, kararın taraflara tebliği için dosyanın mahkemesine gönderilmesine kesin olarak, 30/05/2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
