Türkiye De İdari Gözetim Altında Tutulan Kişilerin Hakları

6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu’nun 54. Maddesi uyarınca haklarında sınır dışı etme kararı alınan yabancılardan ; kaçma ve kaybolma riski bulunan, Türkiye’ye giriş veya çıkış kurallarını ihlal eden, sahte ya da asılsız belge kullanan, kabul edilebilir bir mazereti olmaksızın Türkiye’den çıkmaları için tanınan sürede çıkmayan, kamu düzeni, kamu güvenliği veya kamu sağlığı açısından tehdit oluşturanlar hakkında valilik veya İl Göç İdaresi Müdürlüğü tarafından idari gözetim kararı alınır.

İdari gözetimin süresi 6 (altı) ayı geçemeyecek olup, idari gözetime alınmış olan yabancılar bu süre boyunca geri gönderme merkezine gönderilerek burada tutulurlar. İdari gözetimin süresi 6 (altı) ayı geçemeyecek olmasına rağmen, kararı veren idare tarafından sınır dışı edilecek yabancıdan kaynaklanan nedenler sebebiyle sınır dışı edilememesi durumunda kararı veren idare tarafından en fazla 6 (altı) ay süre daha uzatılabilir.

Aynı zamanda kararı veren idare, her ay kendiliğinden idari gözetim şartlarının ortadan kalkıp kalkmamış olmasıyla ilgili değerlendirme yapar ve değerlendirmenin sonucunu yabancıya veya yasal temsilcisine bildirir. İdari gözetim kararını vermiş olan idare, incelemesi sonunda yabancının idari gözetim altında tutulmasının artık gerekli olmadığını düşünerek itiraza gerek olmaksızın kendiliğinden yabancının salıverilmesine karar verme yetkisine sahiptir.

İdari gözetim altında tutulan yabancının idari gözetim kararına karşı idari gözetim kararını veren veya idari gözetim kararını veren idarenin bulunduğu ilden sevk edilmiş olduğu geri gönderme merkezinin yargı çevresindeki sulh ceza hakimliğine idari gözetim kararının kaldırılması ve serbest bırakılma talebiyle itiraz edebilir. Yabancının asil olarak veya avukatının vekaleten yapmış olduğu başvuruyu sulh ceza hakimliği en fazla 5 (beş) gün içinde sonuçlandırır. Yapılmış olan bu başvuru idari gözetimi durdurmayacak olup, idari gözetim altına alınmış olan yabancı itiraz sonuçlanıncaya kadar idari gözetim altında tutulmaya devam edecektir.

İdari Gözetim Kararı

6458 sayılı Kanun’un 54. maddesinde hakkında sınır dışı etme kararı alınacak olanlar belirtilmiştir. Bu madde kapsamında sayılanlar, kolluk tarafından yakalanmaları halinde, haklarında karar verilmek üzere derhal valiliğe bildirilir. Hakkında sınır dışı etme kararı alınan kimseler bakımından bazı hallerde idari gözetim kararı da alınabilir.

Sınır dışı etme kararı ve bu karara itiraz usulüne ilişkin detaylı bilgi için “Sınır Dışı (Deport) Kararına İtiraz” başlıklı makalemizi incelebilirsiniz.

Sınır dışı etme kararı alınan kimselerden;

• Kaçma ve kaybolma riski bulunanlar,
• Yasal giriş ya da çıkış kurallarını ihlal edenler,
• Sahte ya da asılsız belge kullananlar,
• Kamu güvenliği veya kamu sağlığı açısından tehdit oluşturanlar

hakkında valilik tarafından idari gözetim kararı da alınır. Keza sınır dışı etme kararı olmasına rağmen kabul edilebilir bir mazereti olmaksızın kendilerine tanınan sürede ülkeden çıkmayan kişiler hakkında da idari gözetim kararı uygulanabilecektir. Bu kimseler bakımdan idari gözetim kararı alınmaması halinde idari gözetime alternatif yükümlülükler getirilebilir.

Sınır Dışı Etmek Üzere İdari Gözetim ve Süresi

Hakkında idari gözetim kararı alınan kimseler kolluk kuvvetlerince yakalandıktan sonra kırk sekiz saat içerisinde Geri Gönderme Merkezlerine götürülür.

Geri Gönderme Merkezlerindeki idari gözetim süresi altı aydan uzun süremez. Ancak bu süre, sınır dışı etme işlemlerinin yabancının iş birliği yapmaması veya ülkesiyle ilgili doğru bilgi ya da belgeleri vermemesi nedeniyle tamamlanamaması halinde, altı ay daha uzatılabilir.

İdari gözetimin devamının zorunluluk arz edip etmediği, valilik tarafından her ay düzenli olarak değerlendirilir. Gerek görülürse otuz günlük süre de beklenilmez. İdari gözetimin devamının zorunlu görülmediği yabancılar için idari gözetim derhal sonlandırılır. Öte yandan bu yabancılar hakkında belirli bir adreste ikamet etme, belirlenecek şekil ve sürelerde bildirimde bulunma gibi idari gözetime alternatif yükümlülükler de getirilebilir.

İdari gözetim kararı, idari gözetim süresinin uzatılması ve her ay düzenli olarak yapılan değerlendirmelerin sonuçları, gerekçesiyle birlikte yabancıya veya yasal temsilcisine yahut avukatına tebliğ edilir. Aynı zamanda, idari gözetim altına alınan kişi bir avukat tarafından temsil edilmiyorsa, kendisine veya yasal temsilcisine kararın sonucu, itiraz usulleri ve süreleri hakkında bilgi verilir.

İdari Gözetim Kararı Verilen Yabancı Nerede Tutulur?

Haklarında idari gözetim kararı alınanlar Geri Gönderme Merkezlerinde (GGM) tutulurlar. GGM’ndeki idari gözetim süresi altı ayı geçemez. Ancak bu süre, sınır dışı etme işlemlerinin yabancının iş birliği yapmaması veya ülkesiyle ilgili doğru bilgi ya da belgeleri vermemesi nedeniyle tamamlanamaması hâlinde, en fazla altı ay daha uzatılabilir.

İdari gözetimin devamında zaruret olup olmadığı, valilik tarafından her ay düzenli olarak değerlendirilir. Gerek görüldüğünde, otuz günlük süre beklenilmez.

İdari gözetiminin devamında zaruret olmadığı değerlendirilenler derhal Bakanlığa bildirilir. Bakanlığın uygun görmesi halinde yabancı hakkındaki idari gözetim kararı kaldırılır ve kendisine Çıkış İzin Belgesi verilir. Bu yabancılardan belli bir adreste ikamet etmeleri veya istenilen şekil ve sürelerde bildirimde bulunmaları istenebilir

İdari Gözetim Kararına Karşı İtiraz Edilebilir mi? Hangi Koşullarda İtiraz Edilebilir?

İdari gözetim kararı, idari gözetim süresinin uzatılması ve her ay düzenli olarak yapılan değerlendirmelerin sonuçları, gerekçesiyle birlikte yabancıya veya yasal temsilcisine ya da avukatına tebliğ edilir. Aynı zamanda, idari gözetim altına alınan kişi bir avukat tarafından temsil edilmiyorsa, kendisi veya yasal temsilcisi kararın sonucu, itiraz usulleri ve süreleri hakkında bilgilendirilir.

Bu konu hakkında benzer makaleler için tıklayın